İzinsiz Yabancı Çalıştırmanın Cezası: İşveren ve Çalışan İçin Yaptırımlar

İnşaat sahasında evrak kontrol eden çalışan

Türkiye’de çalışma izni olmadan yabancı çalıştıran işverene, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın 2026 yılı tutarlarına göre her bir yabancı için 102.503 TL idari para cezası uygulanır. İzinsiz çalışan yabancıya da ayrıca 40.977 TL ceza verilir. Fiilin tekrarı hâlinde cezalar bir kat artırılır. İşveren ayrıca yabancının ülkesine dönüş, konaklama ve gerektiğinde sağlık masraflarından sorumlu tutulur. Poyraz Danışmanlık olarak bu yazıda, kaçak yabancı işçi çalıştırma cezası ve diğer yaptırımları 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu’na göre anlatıyoruz.

2026 Yılı İdari Para Cezası Tutarları

Cezaların dayanağı 6735 sayılı Kanunun 23. maddesidir. Kanundaki tutarlar, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17/7 maddesi gereği her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılır. Bakanlığın açıkladığı bilgiye göre 2026 yılı için uygulanan yeniden değerleme oranı %25,49‘dur.

İhlal 2024 2025 2026
Çalışma izni olmadan yabancı çalıştıran işveren veya işveren vekili (her bir yabancı için) 56.752 TL 81.683 TL 102.503 TL
Bir işverene bağlı olarak çalışma izni olmadan çalışan yabancı 22.688 TL 32.654 TL 40.977 TL
Çalışma izni olmadan bağımsız çalışan yabancı 45.406 TL 65.352 TL 82.010 TL
Bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen işveren (her bir yabancı için) veya bağımsız/süresiz izinli yabancı 3.768 TL 5.423 TL 6.805 TL

Kaynak: ÇSGB Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü, İdari Para Cezaları sayfası.

Ceza Yabancı Başına Hesaplanır

İşverene verilen ceza, izinsiz çalıştırılan her bir yabancı için ayrı ayrı uygulanır (Kanun md. 23/5). Örneğin aynı denetimde izinsiz çalıştığı tespit edilen üç yabancı personel için işverenin cezası, 2026 tutarlarıyla 3 x 102.503 TL = 307.509 TL olur. Buna, her bir yabancıya ayrıca verilen cezalar eklenir.

Tekrar Hâlinde Ceza İki Katına Çıkar

Kanunun 23/6 maddesine göre bu fiillerin tekrarı hâlinde idari para cezaları bir kat artırılarak uygulanır. Yani ikinci ihlalde ceza tutarı iki katına çıkar.

Para Cezası Dışındaki Yaptırımlar

Yabancının Sınır Dışı Edilmek Üzere Bildirilmesi

Çalışma izni bulunmadan çalıştığı tespit edilen yabancılar, sınır dışı edilmek üzere İçişleri Bakanlığına bildirilir (Kanun md. 23/8).

Dönüş, Konaklama ve Sağlık Masrafları

İşveren veya işveren vekili, çalışma izni bulunmayan yabancının ve varsa eş ve çocuklarının konaklama giderlerini, ülkelerine dönmeleri için gerekli masrafları ve gerektiğinde sağlık harcamalarını karşılamak zorundadır. Bu giderler Göç İdaresi bütçesinden karşılanırsa, ödenen tutarlar 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’a göre işverenden tahsil edilir (Kanun md. 23/9).

Sosyal Güvenlik Yükümlülükleri

Yabancı çalıştıran işverenler, sosyal güvenlik yükümlülüklerini 5510 sayılı Kanun’a göre kanuni süresi içinde yerine getirmekle yükümlüdür (Kanun md. 22/2). İzinsiz çalıştırma tespit edildiğinde sosyal güvenlik mevzuatından doğan yaptırımlar da ayrıca gündeme gelebilir.

Denetimi Kim Yapar, Cezayı Kim Verir?

  • Denetim: Bakanlık iş müfettişleri, Sosyal Güvenlik Kurumu müfettişleri ve sosyal güvenlik denetmenleri yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini denetler (Kanun md. 23/1).
  • Bildirim: Diğer kamu idarelerinin denetim elemanları ve kolluk kuvvetleri, kendi denetimleri sırasında bir ihlal tespit ederse durumu Bakanlığa bildirir (Kanun md. 23/2).
  • Ceza: Tutanak ve denetim raporlarına göre idari yaptırımları Çalışma ve İş Kurumu il müdürü uygular (Kanun md. 23/3).
  • Ödeme: Cezalar tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir (Kanun md. 23/4).

Ceza kararlarına karşı başvuru yolları ve süreleri kısadır. Tebligat alındığında vakit kaybetmeden bir avukata danışılması önerilir.

Hangi Durumlar “İzinsiz Çalıştırma” Sayılır?

Çalışma izni olmadan Türkiye’de çalışmak ve çalıştırmak yasaktır (Kanun md. 6/2). Uygulamada şu durumlar risk oluşturur:

  • Çalışma izni başvurusu yapılmış ama henüz sonuçlanmamış personeli işe başlatmak,
  • Süresi dolmuş, iptal edilmiş veya askıya alınmış izinle çalıştırmaya devam etmek,
  • İzin başka bir işyeri veya işveren için verilmişken personeli farklı bir yerde çalıştırmak (bir işverene bağlı izin, düzenlendiği işyeri ve adreste geçerlidir; Yönetmelik md. 57/4),
  • Muafiyet kapsamındaki bir iş için muafiyet almadan ya da muafiyet süresini aşarak çalıştırmak,
  • Kanunla Türk vatandaşlarına ayrılan mesleklerde yabancı çalıştırmak.

Yasak meslekler için yabancıların çalışamayacağı meslekler, muafiyet kuralları için çalışma izni muafiyeti yazılarımıza bakabilirsiniz.

Cezadan Korunmak İçin İşveren Kontrol Listesi

  1. Yabancı personeli, çalışma izni onaylanmadan işe başlatmayın.
  2. Her personelin izin bitiş tarihini takip edin; uzatma başvurusunu 60 gün kala açılan pencerede yapın.
  3. Çalışmanın başlamasını ve sona ermesini 15 gün içinde Bakanlığa bildirin (Kanun md. 22/1).
  4. Personelin izinde yazan işyeri ve görevde çalıştığından emin olun; şube veya görev değişikliği için önceden başvuru yapın.
  5. Başvuruda beyan edilen ücreti ödeyin ve SGK bildirimlerini eksiksiz yapın.

Sıkça Sorulan Sorular

2026’da kaçak yabancı işçi çalıştırma cezası ne kadar?

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın açıkladığı tutara göre işverene her bir yabancı için 102.503 TL’dir.

İzinsiz çalışan yabancıya da ceza verilir mi?

Evet. Bir işverene bağlı olarak izinsiz çalışan yabancıya 2026 yılında 40.977 TL, bağımsız çalışana 82.010 TL ceza uygulanır.

Ceza her yıl değişir mi?

Evet. Tutarlar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında güncellenir.

Başvurusu devam eden personel çalışabilir mi?

İlk başvurularda çalışma izni verilmeden çalışmaya başlanamaz. Süresinde yapılmış uzatma başvurularında ise şartlarla 90 gün çalışmaya devam edilebilir.

Mevcut yabancı personelinizin izin durumunu kontrol ettirmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Ceza tutarları her yıl güncellendiği için işlem öncesinde güncel tutarları kontrol edin.

Yukarı Çık